©

Suzanne Treister

Ortak Duygular – British Council Sanat Koleksiyonu Türkiye'de

British Council Koleksiyonu’dan geniş bir seçki, Pera Müzesi'nde düzenlenecek olan önemli bir sergiyle İstanbul'a geliyor.

British Council Koleksiyonu, Birleşik Krallık'ın en önemli ulusal sanat koleksiyonlarından biridir. 1938 yılında başlatılan koleksiyon, resim ve heykelden fotoğraf ve yeni medyaya kadar 1.700'den fazla sanatçının yaklaşık 9.000 eserini içerecek şekilde büyümüştür. ‘Duvarları Olmayan Müze’ olarak adlandırılan koleksiyon, dünyayı dolaşsa da bu ölçekte nadiren sergilenmektedir. 

Şimdi Türkiye'deki sanatseverler, Delaine Le Bas, Sonia Boyce , Tracey Emin, Lucian Freud, Lubaina Himid, Damien Hirst, David Hockney,  ve Sarah Lucas dahil olmak üzere modern ve çağdaş sanatın en etkili isimlerinin eserlerini görme fırsatı bulacak. Ulya Soley küratörlüğünde düzenlenen sergi  ‘Özeni Korumak’, ‘Tanıdık Yüzler’ ve ‘Hayali Gelecek’ başlıklı üç bölümden oluşuyor. Bu eserler, sekiz yılı aşkın bir yaratıcılık dönemini yansıtıyor ve nesiller boyunca devam eden İngiliz sanatının güçlü hikâyesini anlatıyor. Sergiyle eş zamanlı gerçekleştirilecek etkinlikler ise izleyici deneyimini daha da zenginleştirecek.

Ortak Duygular başlıklı sergi, sadece başyapıtların sergilendiği bir sergiden daha fazlasını sunuyor. Sanatın bizi nasıl birbirimize bağladığını, farklı kültürler arasında duygularımızı, hayal gücümüzü ve deneyimlerimizi paylaşmamıza nasıl yardımcı olduğunu keşfetmeye davet ediyor. Koleksiyonu bu kapsamda ilk kez Türkiye'ye getiren British Council, sanat yoluyla bağlantılar kurma ve diyalog oluşturma misyonunu sürdürüyor.

Pera Müzesi, İstanbul
16 Eylül 2025 – 8 Şubat 2026

Sanatçılar: Larry Achiampong, Laura Aldridge, Ed Atkins, Sonia Boyce, Jake and Dinos Chapman, Eileen Cooper, Tony Cragg, Tracey Emin, Jane England, Cerith Wyn Evans, Graham Fagen, Lucian Freud, Anya Gallacio, Gilbert and George, Richard Hamilton, Lubaina Himid, Damien Hirst, David Hockney, Michael Landy, Delaine Le Bas, Sarah Lucas, Kate Malone, Chris Ofili, Marc Quinn, Raqib Shaw, Wolfgang Tillmans, Suzanne Treister, Bedwyr Williams, Madame Yevonde.

Birleşik Krallık ve Türkiye arasındaki yaratıcı ilişkileri mümkün kılmak ve güçlendirmek her zaman Türkiye'deki sanat programlamamızın merkezinde oldu. Bu misyon elbette sadece Türkiye için değil, British Council’ın dünyada faaliyette bulunduğu yüzü aşkın ülkede de geçerli.  

Elliott Burns sergi kataloğunda koleksiyonu ‘sıvı bir koleksiyon’ olarak tanımlıyor. Görsel Sanatlar ve Koleksiyon Direktörümüz Emma Dexter ise koleksiyon için ‘Tüm dünyanın ödünç alması için hazır halde bekleyen bir ödünç eser kütüphanesi’ diyor. İki benzetme de bana göre son derece yerinde. Ortak Duygular, kurum tarafından empoze edilmiş bir gezici sergi değil; koleksiyondaki 9.000’e yakın işi inceleyen serginin küratörü Ulya Soley’nin, özenle seçerek üç odakta kurguladığı, son derece öznel bir seçki. Ulya Soley; Özeni Korumak, Tanıdık Yüzler ve Hayali Gelecek olarak isimlendirdiği bu üç bölümde, 29 farklı sanatçıyla bize adeta gizli bir rota çiziyor. İşler, bu bölümleme sayesinde kendi aralarında da ilişkiye girerek izleyiciyi bu yeni rotada toplu bir anlamla buluşturuyor.  

Günümüzde uluslararası ilişkiler bu kadar hassas bir gerginliğe ulaşmış, sınırlar ötesi iş birliklerine ayrılan kamu bütçeleri ekonomik kısıtlamalarla daraltılmışken, tam da yaşadığımız bu post-gerçeklik döneminde, Birleşik Krallık coğrafyasında üretimlerini ve yaşamlarını sürdürmüş; yaşları, ırkları, cinsel yönelimleri ve sanat pratikleriyle birbirinden oldukça farklı 29 isim bizimle. Bunlar öyle isimler ki, Birleşik Krallık kültür ve sanatını temsil ediyorlar. Sanat tarihindeki yerleriyle çok yakından tanıdığımız Lucian Freud ve Tracey Emin gibi isimlerin yanı sıra, hiç bilmediğimiz ve koleksiyon sayesinde keşfettiğimiz Madame Yevonde gibi sanatçıları da görme imkânı buluyoruz. Bana göre en özel olan durum ise koleksiyon parçalarının tamamının sanatçıların erken dönem işlerinden oluşması. Kısaca, bu işleri dünyanın başka rotalarında görmeniz mümkün değil. Ne mutlu ki British Council gibi kurumları var eden sanat profesyonelleri bulunuyor; iki jenerasyon öncesine kadar uzanan bu birikim, kurum dışı alan uzmanlarının da katkısıyla böyle bir ortak değere dönüşebilmiş. Bizler de bugün, Ulya Soley’nin bir araya getirdiği bu işlerin duygularına ortak olabiliyoruz.  

Bence bu buluşma, koleksiyonun depolardaki durağanlığının ötesine geçerek sınırlar ötesinde hayat bulduğunun en güçlü göstergesi. Koleksiyondaki işler yalnızca farklı bir ülkede sergilenirken değil, farklı sergilerde yan yana geldiklerinde de yeni anlamlar kazanıyor. ‘Duvarları Olmayan Müze’, aslen sınır tanımayan bir koleksiyon.

Yansımalar

British Council Koleksiyonu'nun Türkiye'de bugüne kadar düzenlenen en büyük sergisini İstanbul'a getirmekten gurur duyuyoruz. 

Birleşik Krallık'ın gerçek yeteneklerini ve değerli sanatçılarını bir araya getiren bu sergi, önemli bir dönüm noktasıdır. Koleksiyon, Sonia Boyce, Lucian Freud ve Lubaina Himid gibi sanatçıları kariyerlerinin – en erken dönemlerinden itibaren desteklemiştir. Bugün, bu sanatçıların eserleri dünya çapında tanınmaktadır ve British Council'ın bu sanatçıların seslerini duyurmaya ve eserlerini dünyanın dört bir yanındaki izleyicilerle buluşturmaya katkıda bulunmuş olmasından gurur duyuyoruz. 

Yaratıcılık, Birleşik Krallık'ın en güçlü yanlarından biridir; ekonomimizi yönlendiren, kültürümüzü şekillendiren ve dünyaya ilham veren bir güçtür. Yaratıcı endüstrilerimiz mükemmellik, çeşitlilik ve yenilikçilik alanlarında uluslararası standartları belirlemektedir ve bu sergi bu ruhu yansıtmaktadır. 

Kenan Poleo
Birleşik Krallık İstanbul Başkonsolosu ve Doğu Avrupa ve Orta Asya Ticaret Müsteşarı

Ortak Duygular sergisinin hayata geçirilmesinde sağladığı değerli destek için British Council'a içten teşekkürlerimizi sunarız. 

Tate Britain ve Victoria and Albert Museum gibi saygın İngiliz kurumlarıyla daha önce gerçekleştirdiğimiz iş birliklerinde olduğu gibi, British Council bir kez daha sanatın evrensel değerlerini tanıtmada ilham verici ve destekleyici bir rol oynamıştır. 

British Council'ın sanat ve kültürel diyaloga olan bağlılığı, Lucian Freud, David Hockney, Tracey Emin ve Damien Hirst gibi uluslararası üne sahip İngiliz sanatçıların eserlerini sergileyen ve genellikle “duvarsız müze” olarak tanımlanan olağanüstü bir koleksiyondan seçilen bu serginin başarısında önemli bir rol oynamıştır. 

Özellikle Birleşik Krallık ve Türkiye'deki British Council ekiplerinin katkıları ve Ulya Soley'in küratörlük çalışmaları için minnettarız. 

Suna ve İnan Kıraç Vakfı Pera Müzesi olarak, bu iş birliğine büyük değer veriyor ve sanatın uluslar arası ilişkileri güçlendirebilecek güçlü bir diplomasi aracı olduğuna inanıyoruz. 

M. Özalp Birol
Yönetim Kurulu ve Yürütme Komitesi Üyesi
Suna ve İnan Kıraç Vakfı